​​

Wie is Simon Gronowski? 

​

Simon Gronowski is een van de laatste levende Belgische overlevers van de Holocaust. Op 19 april 1943 werd hij als elfjarige gedeporteerd met het 20ste konvooi vanuit de Kazerne Dossin richting Auschwitz-Birkenau. Zijn moeder hielp hem uit de trein - zij zelf wordt later in het concentratiekamp vergast, net als zijn zus Ita. Decennialang zweeg Gronowski over wat hij had meegemaakt, tot hij voelde dat zijn getuigenis noodzakelijk was voor de volgende generaties. Zijn boodschap is er één van vergeving, hoop en vriendschap - krachten die hij sterker acht dan haat. 

​

Klooz en 500 leerlingen in 3 gemeenten

​

Vanuit de overtuiging dat dit verhaal niet mag worden vergeten ontwikkelde Klooz een traject in van in klas tot de ateliers in het klooster waarbij geschiedenis, kunst en persoonlijke beleving worden samengebracht.

In 2025 startte het project met introductiebezoeken aan maar liefst 24 klassen in 18 scholen uit Tongeren-Borgloon, Heers en Wellen. In het totaal werden 497 leerlingen bereikt – alle 11-jarige kinderen in het 5de of 6de leerjaar.  

 

Van verhaal tot verbeelding in 3 fasen

​

Tien vrijwilligers in herinneringseducatie trokken week na week de klassen in om met kennis en passie de Tweede Wereldoorlog tot leven te brengen voor jonge ogen. Zij gaven hun tijd, energie en hart aan dit project - en dat voelden de kinderen. Ze brachten WO II tot leven vanuit persoonlijk perspectief: hoe was het om in die tijd te leven? Wie was Simon Gronowski? Ze gingen in op wat de oorlog voor onze streek heeft betekend. Na elk bezoek kreeg elke klas het boekje Simon, het jongetje dat wist te ontsnappen uitgegeven door Kazerne Dossin, samen met een interactief lespakket om er zelf mee aan de slag te gaan. 

 

„Het verhaal van Simon die uit de trein geduwd werd door zijn mama om hem te redden, was heel aangrijpend. Dat is ons allemaal bijgebleven.”

- Leerkracht, Sint-Lutgart 6A, Tongeren 

​

Bij een tweede klasbezoek werd de documentaire van Geert Verdickt getoond over de bijzondere vriendschap tussen Gronowski en beeldend kunstenaar Koenraad Tinel. De film belicht hoe twee mannen met totaal verschillende oorlogsachtergronden - jood en nazizoon - elkaar vonden in vergeving en verbondenheid. Tinel maakte ook een kunstwerk op de plek waar Simon destijds uit de trein sprong, een indrukwekkend gebaar dat de kinderen zichtbaar raakte. 

​

“De film waarin de vriendschap tussen de twee mannen mooi in beeld is gebracht, is ons het meest bijgebleven. Het is mooi dat Simon nu beste vrienden is met Koenraad en dat hij onze kunstwerken ook zel gaat zien.”

- Leerkracht, VBS De Boomgaard 

 

De Ateliers

​

Geïnspireerd door het creatieve voorbeeld van Koenraad Tinel gingen de leerlingen zelf aan de slag in de derde fase: 5 ateliers waarin ze de essentie van Simons verhaal vertaalden naar hun eigen beeldtaal. Kinderen van vandaag, even oud als Simon in 1943, gaven vorm aan een verhaal van angst en verlies maar ook van hoop en vriendschap. Elk kind zocht naar wat dat voor hénzelf betekende. 

Binnen de ateliers beeld, woord, geluid, keramiek en digitaal in klooster Nieuwland begeleid door geëngageerde docenten en Klooz, zochten 500 leerlingen gedurende 2 weken naar hun eigen beeldtaal en vertaling van dit bijzondere verhaal, wat leidde tot een mooie, ontroerende en unieke collectie van de tentoonstelling.

​

“Ik vond het heel fijn dat we niet alleen maar informatie kregen, maar ook zelf iets mochten maken tijdens de workshop. Ik kon mijn gevoelens over de oorlog eindelijk in iets omzetten.”

- Leerling, GO De Eik, Wellen 

​

“Het verhaal werd vol passie gebracht waardoor de kinderen meteen geraakt werden. De betrokkenheid bleef hoog gedurende het hele traject — ook in de ateliers kwam er veel diepgang in het uiten van hun gevoelens.”

- Leerkracht, Basisschool Picpussen, Tongeren

 

Opening expo – dinsdag 5 mei  

​

De officiële opening van de tentoonstelling startte met de aankomst van Simon Gronowski, begeleid door een daverend applaus en een muzikaal intermezzo. Leerlingen lazen brieven voor die ze gezamenlijk schreven aan Simon en stelden hem hun vragen. Op 5 mei stond Simon oog in oog met kinderen van dezelfde leeftijd als hij toen zijn leven voorgoed veranderde. Voor alle partijen was het een bijzonder moment. Simon Gronowski opende samen met de burgemeesters van Tongeren-Borgloon, Wellen en Heers officieel de tentoonstelling in VIIO Borgloon. ​

​

Klik hier voor een krantenartikel over de opening.